ultraviyole nedir ?

Dalgaboyu insan gözünün görebildiği ışınlardan daha kısa ancak X-ışınlarından daha uzun olan mor ötesi ışınlara ultraviyole denir. Zira insan gözü kırmızı ve mor ışık aralığını görebilir

Dezenfektan olarak yararlanılan bu özel ışığa, kısa dalga boylu ışık veya UV-C ışığı denmektedir.
Bu ışık boyu 200 nm (nanometre) ile 280 nm arası UV-C bandına girmektedir.

Dezenfeksiyon için gerekli olan ışığın dalga boyu 253.4 nm (0.0002534 mm) dir. Bu lambalar yararlanılacakları ortamlara göre değişik sekillerde aplikasyonu yapılarak sterilizatör olarak kullanılmaktadır.

Bakterilerin,virüslerin,küf ve mantar sporlarının DNA yapısını bozarak onları derhal etkisiz hale getirir.
DNA yapısındaki Timin molekulleri arasındaki replikasyonu engeller.

UV-C güneşten kaynaklanan birçok elektromanyetik frekanstan biridir. Bu dalga boyunun diğer dalga boylarında da olduğu gibi kendine has özellikleri vardır. Elektromanyetik UV dalgalarından ‘C’-UVC olan frekansın (253.7nm dalga boyu ) mikrop öldürücü etkisi vardır. Bu dalga boyunda ışınım veren lambalar Mikrop öldürücü UV lambalar veya Mikrop öldürücü UV-C lambalar olarak bilinirler.

– UVC nedir?

UV-C güneşten kaynaklanan birçok elektromanyetik frekanstan biridir. Bu dalga boyunun diğer dalga boylarında da olduğu gibi kendine has özellikleri vardır. Elektromanyetik UV dalgalarından ‘C’-UVC olan frekansın (253.7nm dalga boyu ) mikrop öldürücü etkisi vardır. Bu dalga boyunda ışınım veren lambalar Mikrop öldürücü UV lambalar veya Mikrop öldürücü UV-C lambalar olarak bilinirler.Güneş ışınlarındaki UVC ışın ozon tabakası tarafından tamamen yok edilir ve dünya yüzeyine ulaşmazlar.

-UV-C ışın zararlı mıdır?

Açık havada iken insanlar UV spektrumun bazı bölümlerine maruz kalırlar. Genel olarak, aşırı UV ışınlarına maruz kalma; ışının dalga boyu, türü, süresi ve bireylerin UV’ye tepkisine bağlı olarak yan etkiler üretebilir.

UV-C, 253.7nm en mikrop öldürücü dalga boyunu içerir ve hava, yüzey ve su dezenfeksiyonu için kullanılır. İnsanların UVC’ye aşırı maruz kalması geçici cilt kızarıklığı ve sert göz tahrişine neden olur, ancak kalıcı hasar oluşmaz. Güneş ışınlarında bulunan UVC ışınlar ozon tabakası tarafında yeryüzünden yaklaşık olarak 35 km uzaklıkta tamamen filtre edilir.

Ultraviyole ışınların başka bir grubu olan UVA ışınlar atmosferi neredeyse kayıpsız aşarak yeryüzüne ulaşırlar. Açık havada sürekli maruz kaldığımız ışındır. Genel olarak zararsız bir dalga boyu olup, bronzlaşmak için ve bazı cilt rahatsızlıklarının tedavisinde kullanılır.

– UVC ışınlar mikropları nasıl etkiler?

Mikroorganizmalar UV-C dalga boyunu kolayca absorbe eden basit organik yapılardır. Bir mikrobun DNA’sı (Deoksiribo Nükleik asit) zayıf moleküler bağları nedeniyle olumsuz olarak etkilenmeye başlar. Birkaç saniye içerisinde DNA’da onarılmaz hasar meydana gelir. Mikrobun genetik talimatlarını kaybetmesi mikrobun ölmesine ve/veya çoğalamamasına neden olur.

– UVC ışınlar gerçekten etkili midir?

Evet. NIOSH, OSHA, CDC, GSA, EPA gibi kuruluşların yaptığı çalışmalar, üniversitelerin yaptığı araştırmalar en dikkat çekicidir. ARTI ve Battelle gibi bağımsız laboratuvarlar da araştırmalarında aynı yönde sonuçlara ulaşmışlardır. UVC dünya çapında kullanılan bir dezenfeksiyon yöntemi olup başta su arıtma sistemleri (atık su, kullanılabilir su vb.) olmak üzere çok geniş uygulama alanına sahiptir.

– Hangi mikroplar UV ışından etkilenirler?

Mikrop öldürücü UV ışınları tüm virüsler, bakteriler, alerjenler ve astım tetikleyici mantar ve toksik küf sporları da dâhil olmak üzere hemen hemen tüm mikroplara / mikroorganizmalara karşı çok etkilidir.

– Mikroorganizmaların yok edilebilmeleri için UVC’nin görüş alanı içinde olmak zorunda mı?

Evet. Mikroplar UVC ışınlara maruz kalmalıdır. Mikroplar yansıyan UVC ışınlardan da etkilenir ancak bu durumda mikropların yok edilmesi daha uzun sürer.

– UV ışık insanlar için zararlı mıdır?

UV ışığına uzun süre maruz kalmak insanlar dâhil olmak üzere tüm canlı organizmalar için zararlıdır. Bu nedenle UV dezenfeksiyon sistemlerinde güvenlik son derece önemlidir. Riskler doğru tasarlanmış UVC dezenfeksiyon sistemleri, uyarı etiketleri, açma kapama anahtarları, doğru eğitim ve gerektiğinde hareket algılayıcılar ile en aza indirilir.

– UVC’nin kullanım alanları nelerdir?

UVC uzun zamandır su arıtma sistemlerinde kullanılmaktadır. Bunun dışında UV-C ışınları dezenfeksiyon için sayısız alanda kullanılabilir. Kısaca özetlemek gerekirse, bakteri, virüs, küf sporu ve benzeri zararlı mikroorganizmaların yok edilmesi gerektiği tüm durumlarda UV-C ışınlarına başvurulabilir. 

-UVC ışınında kimyasal var mıdır?

Hayır. UVC ışında herhangi bir kimyasal yoktur. Aksine UVC ışın kimyasal olmayan tek sürekli dezenfeksiyon uygulamasıdır.

– UVC Dezenfeksiyon Sistemlerinin veya UV lambaların etkileri kapandıktan sonra da devam eder mi?

Hayır. UVC sistemleri ve UVC lambaları sadece açıkken etkili olurlar. Ayrıca sistemin etkili olabilmesi için sistemdeki UVC lambaların dezenfekte edilecek yüzeyi veya havayı direk görmeleri gerekir. Sistemlerin veya ampullerin doğrudan görmedikleri noktalara hiçbir etkisi yoktur

Başa dön